Türkoğlu'nda Bulamaç Kelimesi Yoğurtlu Çorbayı Anlatıyor

Türkoğlu'nda bulamaç sözcüğü, dövme, yarpuz ve naneyle hazırlanan yoğurtlu çorba anlamında kullanılıyor. Sıcak ya da soğuk tüketilebildiği belirtilen yemek, Göllühöyük Körkocalar Mahallesi'nden alınan bir konuşma örneğiyle akademik çalışmada belgelendi.

Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesinden Dr. Öğr. Üyesi Esra Kirik'in 29 Ekim 2025'te yayımlanan "Kahramanmaraş/Türkoğlu Ağzından Derleme Sözlüğü'ne Katkılar" başlıklı çalışmasının 31. sayfasında tanım yer alıyor. Çalışma, sözcüğün karşılığını borani olarak veriyor.

Tanımda neler var

Çalışmada bulamaç; dövme, yarpuz ve naneyle yapılan yoğurtlu çorba olarak geçiyor. Kaynakta yoğurt ile dövmenin oranına, pişirme süresine ve diğer malzemelere dair ayrıntılı bir tarif bulunmuyor. Bu nedenle tanım, ölçüleri belli standart bir tarif olarak okunmamalı.

Tanık cümle Göllühöyük Körkocalar Mahallesi'nden alınmış ve bol yoğurtlu, yarpuzlu bulamaç hazırlanmasından söz ediyor. Kayıt, adın günlük konuşmada kullanıldığını gösteriyor. Araştırmada ise yemeğin ilçedeki bütün mahallelerde aynı malzemelerle yapıldığını ortaya koyan karşılaştırmalı bir tarif listesi yok.

Borani adı başka illerde de geçiyor

Kültür ve Turizm Bakanlığının Türkiye Kültür Portalı'nda Malatya, Gümüşhane ve başka illere ait borani tarifleri yer alıyor. Bu tariflerde yoğurt ve çeşitli sebzeler kullanılabiliyor; malzeme ve yöntem bölgeden bölgeye değişiyor. Malatya boranisi kabak ve bulgurla, Gümüşhane'deki tarif ise ıspanak veya pazıyla hazırlanıyor.

Bu farklılık nedeniyle Türkoğlu'ndaki bulamaç tanımının her borani tarifiyle aynı yemeği anlattığı söylenemiyor. İlçeye ilişkin doğrudan bilgi, akademik ağız araştırmasına dayanıyor.

Maraş mutfağında dövme ve yoğurt

Kahramanmaraş'ın resmî mutfak tanıtımlarında dövme ve yoğurt, Maraş tarhanasının da temel malzemeleri arasında sayılıyor. Tarhana ile bulamaç ise aynı yiyecek değil.

Bulamaç sözcüğünün ne zaman ortaya çıktığı ve bugün hangi işletmelerde hazırlandığı konusunda doğrulanmış güncel veri bulunmuyor.